TIBET

Tibet is tegenwoordig een autonome regio in China en grenst aan Bhutan, Nepal, India, Birma en (de rest van) China. In het verleden was Tibet een onafhankelijk land.

Potala paleisGeografie
Tibet is zeer hooggelegen: het zuiden van het door China bezette land ligt in de Himalaya, de rest in de Tibetaanse hoogvlakte. De hoofdstad is Lhasa, waar zich ook de (voormalige) residentie van de Dalai Lama bevindt, het Potala Paleis.

Religie
In Tibet wordt door het grootste deel van de bevolking het Tibetaans boeddhisme aangehangen, waarin zowel het Mahayana als het Vajrayana boeddhisme beoefend worden. Ook de oorspronkelijke religie van Tibet, het Bon, heeft nog steeds aanhangers. Sinds de bezetting van Tibet door China is het boeddhisme onderdrukt en zijn vele monniken gedood, gemarteld of gevlucht.

Geschiedenis
De geschiedenis van Tibet begint bij Nyatri Tsanpo, de koning van Tubo, rond 127 v. Chr. en er zijn in totaal 42 koningen geweest tot 842.
Na 842 valt Tibet uit elkaar door de verschillende volksstammen die onderling land van elkaar proberen te veroveren.

Thubten Gyatse, de 13e Dalai LamaTibet van de Dalai Lamas
In 1647 verovert Lozang Gyatso, de vijfde Dalai Lama, Centraal Tibet en de Dalai Lamas worden de nieuwe koningen van Tibet, maar de zesde tot en met de twaalfde Dalai Lama krijgen geen daadwerkelijke macht. Tijdens het bewind van de zevende Dalai Lama installeren de Chinezen de Amban om invloed te krijgen op de politiek van Tibet, maar aan het eind van de 18e eeuw heeft de regent van Tibet de werkelijke politieke macht in handen en de regenten blijven tot Thubten Gyatso, de 13e Dalai Lama, aan de macht.
Tot ongeveer 1950 was Tibet feitelijk een onafhankelijke theocratie, waarin de Dalai Lama zowel politiek als geestelijk de baas was. De kloosters in Tibet waren sociale centra van lering, studie en praktijk. Deze kloosters waren vaak ook grootgrondbezitters. Vanaf 1900 kwamen er verschillende buitenlanders naar Tibet, wat een (langzaam) proces van sociale en technologische vernieuwing op gang bracht.
Alhoewel de Chinezen zeggen dat Tibet altijd al een deel van China is geweest, had Tibet altijd een eigen cultuur, met een andere religie dan China.  De Tibetanen zier er ook anders uit dan de Chinezen. Ze zijn aangepast aan het leven op grote hoogten. Chinezen die in Tibet wonen hebben moeite met de grote hoogte van Tibet, en gaan over het algemeen gesproken ťťn keer per jaar terug naar China om te recupereren. Tot 1949 was religie een belangrijk aspect van het dagelijks leven in Tibet.

Inval in TibetInval, bezetting en onderdrukking
Eind 1949 viel het Chinese Volksleger Tibet binnen en nam controle over het gebied. Tibet bezit veel natuurlijke grondstoffen, die momenteel door China gedolven worden. Natuurlijk was ook de verspreiding van het communisme en de 'bevrijding' van het Tibetaanse volk van hun slaafdom aan de heersende klasse (landeigenaren en kloosters) een reden voor China om Tibet binnen te vallen.
 


VluchtenDalai Lama ontvangt de Nobelprijs voor de vrede.
Na de inval volgde er een jarenlange strijd van het Chinese leger met de Tibetaanse rebellen, die guerrilla-tactieken toepasten. Vele dorpen en kloosters werden door de Chinezen platgebrand en er werden veel mensen gedood. De 14e Dalai Lama zag zich in maart van dat jaar gedwongen te vluchten naar India, nadat de Chinezen twee keer een aanslag op zijn leven beraamden en hier bijna in slaagden. De Dalai Lama heeft tijdens zijn ballingschap in India altijd het gebruik van geweld door de Tibetanen afgezworen en kreeg mede hierdoor in 1989 de Nobelprijs voor de Vrede.
Het Tibetaans boeddhisme en het BŲn worden onderdrukt, en bijna alle boeddhistische kloosters zijn in de loop der tijd door Chinese soldaten aangevallen, geplunderd en vernietigd. Vele monniken en nonnen vonden hierbij de dood. Daarom zijn veel Tibetaanse monniken en bijna alle lama's (leraren) naar het buitenland gevlucht en zijn een nieuw leven in het buitenland begonnen. Dit is een belangrijke factor geweest in de groeiende populariteit van het Tibetaans boeddhisme in het westen.

Monniken houden optocht, de soldaten kijken toe.Huidige situatie
In de laatste 10 jaar zijn er enkele kloosters herbouwd, voornamelijk om een goede indruk te wekken bij toeristen en tegenover de internationale gemeenschap. In plaats van duizenden monniken wonen er echter slechts een klein aantal, en de monniken die er wonen worden in vele essentiŽle aspecten van hun leven beperkt door regels vanuit Peking. Het is ze onder andere verboden een foto van de Dalai Lama te bezitten, om te veel met de buitenlandse toeristen te praten of om kritiek te uiten op de bezetting van Tibet door China of de manier waarop Tibetanen door China behandeld worden.
Opslag van kernafval
Milieuverontreiniging
Begin jaren '60 begon China op een destijds strikt geheime locatie op de Tibetaanse hoogvlakte met de ontwikkeling van kernwapens, waarbij een enorme milieuvervuiling optrad en de gezondheid van Tibetaanse dwangarbeiders in gevaar kwam. Ook zou China andere landen hebben aangeboden in ruil voor financiŽle compensatie kernafval op te slaan in Tibet. Een andere bedreiging vormen de uraniummijnen in het gebied.